- Μια κομβική στιγμή για την πολιτιστική κληρονομιά και την ιστορική μνήμη της χώρας καταγράφηκε την 9η Ιουλίου 2026, με την υπογραφή της σύμβασης δωρεάς για τη δημιουργία του Εθνικού Μουσείου για το 1821.
- Η επίσημη τελετή πραγματοποιήθηκε στην εμβληματική αίθουσα «Ιωάννης Καποδίστριας» του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας.
- Τη σύμβαση συνυπέγραψαν ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, η Υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, ο Πρόεδρος του Ιδρύματος «Αντώνιος Ε.
Μια κομβική στιγμή για την πολιτιστική κληρονομιά και την ιστορική μνήμη της χώρας καταγράφηκε την 9η Ιουλίου 2026, με την υπογραφή της σύμβασης δωρεάς για τη δημιουργία του Εθνικού Μουσείου για το 1821.
Η επίσημη τελετή πραγματοποιήθηκε στην εμβληματική αίθουσα «Ιωάννης Καποδίστριας» του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας. Τη σύμβαση συνυπέγραψαν ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, η Υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, ο Πρόεδρος του Ιδρύματος «Αντώνιος Ε. Κομνηνός», Αντώνιος Κομνηνός, και η Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Εθνικής Πινακοθήκης – Μουσείου Αλεξάνδρου Σούτσου, Όλγα Μεντζαφού.
Μια γενναιόδωρη δωρεά 12 εκατομμυρίων ευρώ χωρίς κόστος για το Δημόσιο
Το φιλόδοξο έργο παίρνει σάρκα και οστά χάρη στην αποκλειστική κάλυψη δαπάνης ύψους έως 12 εκατομμυρίων ευρώ από το Ίδρυμα «Αντώνιος Ε. Κομνηνός». Η δωρεά αφορά την εκπόνηση των αναγκαίων μελετών και την πλήρη αποκατάσταση του κτιριακού συγκροτήματος του Παλαιού Στρατιωτικού Αρτοποιείου, το οποίο βρίσκεται εντός του Άλσους Στρατού στο Γουδί.
Η υλοποίηση θα βασιστεί στην αρχιτεκτονική προμελέτη του διακεκριμένου αρχιτέκτονα Ευάγγελου Στυλιανίδη, ενώ η όλη διαδικασία θα πραγματοποιηθεί χωρίς την παραμικρή οικονομική επιβάρυνση ή αντάλλαγμα για το Ελληνικό Δημόσιο.
Οι βασικοί άξονες της σύμβασης:
Αποκατάσταση μνημείου: Ανακατασκευή των ιστορικών κτιρίων του Παλαιού Στρατιωτικού Αρτοποιείου (χαρακτηρισμένα ως νεότερα μνημεία από το 2002).
Μόνιμη έκθεση συλλογών: Στέγαση της ανεκτίμητης συλλογής έργων τέχνης και φιλελληνικών αντικειμένων του Αντώνη Κομνηνού, σε συνδυασμό με τις ιστορικές συλλογές της Εθνικής Πινακοθήκης.
Συντήρηση ιστορικών κελιών: Παράλληλη συντήρηση και ανάδειξη της ιστορικής «φυλακής των έξι», που βρίσκεται στον ίδιο χώρο.
Νίκος Δένδιας: «Σύνδεση των Ενόπλων Δυνάμεων με την πολιτισμική μας παράδοση»
Στον χαιρετισμό του, ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, εξήρε την προσφορά του κ. Κομνηνού και υπογράμμισε τη διαρκή και στενή συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού.
«Επιδιώκουμε τη σύζευξη των Ενόπλων Δυνάμεων της Πατρίδας μας με το Υπουργείο Πολιτισμού και την πολιτισμική μας παράδοση. Το νέο αυτό μουσείο καλύπτει ένα σημαντικό κενό και μπορεί να αποτελέσει τον πυρήνα της νέας πανηγυρικής επετείου των 200 ετών από την ίδρυση του νέου ελληνικού κράτους, καλύπτοντας και το κενό που άφησε η πανδημία κατά τους εορτασμούς του 2021.»
Ο κ. Δένδιας σημείωσε, επίσης, τη βαριά ιστορική φόρτιση του χώρου στο Γουδί (από το κίνημα του 1909 έως το πραξικόπημα του 1967 και την εκτέλεση των έξι το 1922), αναφέροντας ότι το μουσείο δημιουργεί έναν «άτυπο διάλογο» που αποτελεί μάθημα εθνικής αυτογνωσίας για τις νέες γενιές. Ανακοίνωσε, μάλιστα, ότι το φθινόπωρο το Υπουργείο θα τιμήσει επίσημα τον κ. Κομνηνό, αποδίδοντάς του βαθμό ευεργέτη του εθνοσήμου.
Λίνα Μενδώνη: «Καλύπτεται ένα σημαντικό κενό στον μουσειακό χάρτη»
Η Υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, χαρακτήρισε τη μέρα ξεχωριστή για την πατρίδα, τονίζοντας ότι για πρώτη φορά δημιουργείται μια Πινακοθήκη αφιερωμένη αποκλειστικά στον Αγώνα της Εθνικής Παλιγγενεσίας.
«Με τη γενναιόδωρη χορηγία του Ιδρύματος Αντωνίου Κομνηνού δημιουργείται ένας χώρος όπου η εικαστική αποτύπωση της Επανάστασης συγκεντρώνεται, αναδεικνύεται και συνομιλεί με την ιστορία. Τα ιστορικά κτήρια του Στρατού αποκτούν νέα ζωή, και ο ίδιος ο χώρος γίνεται μέρος της αφήγησης της εθνικής μας μνήμης.»
Η κ. Μενδώνη υπενθύμισε τη μεγάλη επιτυχία της επετειακής έκθεσης για το 1821 στην ανακαινισμένη Εθνική Πινακοθήκη, η οποία ανέδειξε τον πλούτο των σχετικών έργων τέχνης, και υπογράμμισε ότι η προστασία της πατρίδας δεν αφορά μόνο τα σύνορα αλλά και τη διαφύλαξη της εθνικής συνείδησης.
Αντώνιος Κομνηνός: «Ύψιστη εθνική και ατομική ευθύνη η προστασία της μνήμης»
Συγκινημένος, ο Πρόεδρος του Ιδρύματος, Αντώνιος Κομνηνός, επεσήμανε ότι η προστασία της ιστορικής μνήμης αποτελεί καθήκον. Εξήγησε ότι η συλλογή του, η οποία δημιουργήθηκε με πολυετή φροντίδα, παραχωρείται προκειμένου να αποτελέσει τον θεμέλιο λίθο μιας ευρύτερης εθνικής συλλογής που θα αποδίδει το μεγαλείο της Ελληνικής Επανάστασης.
«Πεποίθησή μας είναι ότι ο πολιτισμός αποτελεί την πολυτιμότερη εθνική παρακαταθήκη και την ασφαλέστερη επένδυση για το μέλλον. Μετατρέπουμε έναν ιστορικό στρατιωτικό χώρο σε τόπο μνήμης, παιδείας και πολιτισμού.»
Ο κ. Κομνηνός ευχαρίστησε προσωπικά τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη για τη διαρκή στήριξή του, τους δύο Υπουργούς, την επιστημονική ομάδα, καθώς και τη Διευθύντρια της Εθνικής Πινακοθήκης, Συραγώ Τσιάρα, εκφράζοντας την ελπίδα για ταχεία ολοκλήρωση των οριστικών μελετών και των κατασκευών.
Ο ρόλος των Φορέων και η Διεθνής Εμβέλεια του Μουσείου
Το νέο Μουσείο θα αποτελέσει ένα σύγχρονο κέντρο ιστορικής έρευνας και εκπαίδευσης με διεθνή προσανατολισμό, καθώς στοχεύει να εντάξει την Ελληνική Επανάσταση και το Φιλελληνικό Κίνημα στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών κινημάτων του 19ου αιώνα.
| Φορέας | Αρμοδιότητες & Ρόλος στο Έργο |
| Υπουργείο Εθνικής Άμυνας | Υπαγωγή του Μουσείου, συντονισμός εμπλεκόμενων φορέων, εποπτεία διοικητικών και αδειοδοτικών διαδικασιών. |
| Υπουργείο Πολιτισμού | Μουσειολογική, μουσειογραφική και επιστημονική συγκρότηση, διαχείριση συλλογών, διοργάνωση περιοδικών εκθέσεων και δημόσια προβολή. |
| Εθνική Πινακοθήκη | Μόνιμη έκθεση των δικών της έργων σε συνδυασμό με τη δωρηθείσα συλλογή του Ιδρύματος Κομνηνού. |
Στην τελετή υπογραφής έδωσαν το «παρών» κορυφαία στελέχη της πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας, μεταξύ των οποίων ο Υφυπουργός Εθνικής Άμυνας Θανάσης Δαβάκης, ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ Στρατηγός Δημήτριος Χούπης, εκπρόσωποι των Αρχηγών των Κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων, καθώς και στενοί υπηρεσιακοί και νομικοί σύμβουλοι των δύο Υπουργείων.
