- Η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (ΕΜΥ) είναι «όμηρος» ενός νόμου που δεν εφαρμόζεται επί σχεδόν 3 χρόνια, στερώντας της τη δυνατότητα έγκαιρης προειδοποίησης για έντονα καιρικά φαινόμενα.
- Για κάποιο, ανεξήγητο λόγο, η υπηρεσία αποδυναμώνεται όλο και περισσότερο, μολονότι η πρόγνωση καιρού είναι ζωτικής σημασίας για τους πολίτες της χώρας, οι οποίοι ζουν από τύχη.
- Δεν χρειάζεται να θυμίσουμε τι γίνεται με την ένταση των ανέμων τα καλοκαίρια και τις έντονες βροχοπτώσεις, ανά πάσα στιγμή.
Η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (ΕΜΥ) είναι «όμηρος» ενός νόμου που δεν εφαρμόζεται επί σχεδόν 3 χρόνια, στερώντας της τη δυνατότητα έγκαιρης προειδοποίησης για έντονα καιρικά φαινόμενα. Για κάποιο, ανεξήγητο λόγο, η υπηρεσία αποδυναμώνεται όλο και περισσότερο, μολονότι η πρόγνωση καιρού είναι ζωτικής σημασίας για τους πολίτες της χώρας, οι οποίοι ζουν από τύχη.
Δεν χρειάζεται να θυμίσουμε τι γίνεται με την ένταση των ανέμων τα καλοκαίρια και τις έντονες βροχοπτώσεις, ανά πάσα στιγμή.
Οι… περικοπές στην πρόγνωση καιρού
Στα μέσα του Ιουλίου έγινε γνωστή η απόφαση της Υπηρεσίας να καταργήσει την πρόγνωση επτά ημερών και να την περιορίσει σε τρεις «λόγω έλλειψης προσωπικού», με τον Θοδωρή Κολυδά να εξηγεί πως θα έχει σοβαρές συνέπειες «για την επιχειρησιακή πρόγνωση, την έγκαιρη προειδοποίηση και τελικά για την ίδια την αξιοπιστία της χώρας απέναντι στα καιρικά φαινόμενα». Πρόσθεσε ότι χωρίς επίσημη επταήμερη πρόγνωση, θα ενταθεί η κινδυνολογία που γίνεται ήδη από ιδιώτες ή άλλους φορείς. Έπειτα από τις έντονες αντιδράσεις, η απόφαση ανακλήθηκε.
Δεν έχουν γίνει προσλήψεις από το 2006
Η πρόεδρος του Συλλόγου Μετεωρολόγων Υπαλλήλων ΕΜΥ, Μαρία Καραλιά, είχε αποκαλύψει ότι από το 2006 δεν έχει γίνει νέα πρόσληψη πολιτικού προσωπικού, κάτι που έχει οδηγήσει σε δραματική συρρίκνωση του δυναμικού λόγω συνταξιοδοτήσεων. Επίσης, δεν εμφανίζονται και στρατιωτικά στελέχη.
Η ΕΜΥ ανήκει στο Γενικό Επιτελείο Αεροπορίας του υπουργείου Εθνικής Άμυνας και στελεχώνεται από πολιτικό και στρατιωτικό προσωπικό. Είχε εξαγγελθεί η μεταφορά της στο υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στη ΔΕΘ, και νομοθετήθηκε με τον ν. 5075/2023 (άρθρο 20) τον Δεκέμβριο του 2023.
Το χάος που δεν επιτρέπει τη σωστή λειτουργία
Ο νόμος προέβλεπε ότι η ΕΜΥ μεταφέρεται ως αυτοτελής υπηρεσία υπό τον Υπουργό Κλιματικής Κρίσης, με το πολιτικό προσωπικό, τις υποδομές και τις περισσότερες αρμοδιότητες, ενώ θα διατηρούσε ρόλο και για θέματα εθνικής άμυνας. Εντός 6 μηνών έπρεπε να εκδοθούν διαπιστωτική πράξη του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, κοινές υπουργικές αποφάσεις και Προεδρικό Διάταγμα για τη νέα οργάνωση. Δόθηκε παράταση έως το τέλος του 2024, ωστόσο πληροφορίες αναφέρουν ότι μέχρι σήμερα δεν έχουν ολοκληρωθεί.
Το στρατιωτικό προσωπικό δεν μεταφέρεται αυτόματα, γεγονός που δημιούργησε νομικά και οργανωτικά αδιέξοδα. Το πολιτικό προσωπικό παραμένει μετέωρο από τον Δεκέμβριο του 2023, καθώς δεν ανήκει πια στον Οργανισμό Πολιτικού Προσωπικού του ΥΠΕΘΑ και δεν έχει ενταχθεί επίσημα στο υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
Περικοπές και στις ραδιοβολήσεις
Ένα μήνα μετά τις περικοπές στις προγνώσεις, αναδεικνύεται και το θέμα των μετεωρολογικών ραντάρ, τα οποία είναι απαραίτητα για την πρόγνωση και παρακολούθηση έντονων φαινομένων. Οι ραδιοβολήσεις, ειδικές μετρήσεις θερμοκρασίας, υγρασίας και ατμοσφαιρικής πίεσης μέσω μπαλονιών, γίνονται από λιγότερους από τους μισούς σταθμούς που χρειάζονται για σωστή πρόγνωση, λόγω κόστους αναλωσίμων.
Τα μετεωρολογικά ραντάρ μετρούν, μέσω ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων, την ανάκλαση από σταγόνες βροχής, χαλάζι, χιόνι και πάγο, δίνοντας εικόνα των επόμενων 30 με 120 λεπτών με μεγάλη ακρίβεια – κάτι που δεν κάνουν ούτε τα μοντέλα πρόγνωσης. Χωρίς ραντάρ, μια ισχυρή καταιγίδα που σχηματίζεται γρήγορα «φαίνεται» στα μοντέλα μόνο όταν είναι ήδη σε εξέλιξη.
Έχουμε ραντάρ, αλλά είναι σαν να μην έχουμε
Η Ελλάδα βρίσκεται σε δυσάρεστη θέση όσον αφορά την κάλυψη και αξιοπιστία του εθνικού δικτύου. Επισήμως υπάρχουν 9 μετεωρολογικά ραντάρ, με τα περισσότερα εκτός λειτουργίας ή να υπολειτουργούν, λόγω έλλειψης ανταλλακτικών για τόσο παλιό εξοπλισμό.
Έχουν αγοραστεί 7 υπερσύγχρονα ραντάρ dual polarization C-band, με δίκτυο ανίχνευσης κεραυνών, στο πλαίσιο του εξοπλιστικού προγράμματος ΑΙΓΙΣ (Ταμείο Ανάκαμψης), τα οποία έχουν ήδη παραδοθεί. Παρουσιάστηκαν εσωτερικά τον Μάρτιο στο Αρχηγείο Τακτικής Αεροπορίας στη Λάρισα. Τα ραντάρ έχουν και αμυντική διάσταση, καθώς υποστηρίζουν αεροπορικές επιχειρήσεις, ενώ δεν έχει διευκρινιστεί πότε τα δεδομένα θα ανοίξουν για πολιτική χρήση και την Πολιτική Προστασία.
Το πρώτο έχει ήδη εγκατασταθεί στην 110 Πτέρυγα Μάχης στη Λάρισα, ενώ τα υπόλοιπα θα τοποθετηθούν σταδιακά σε Άκτιο, Αίγινα, Αλεξάνδρεια Ημαθίας, Χανιά και Χρυσούπολη έως το τέλος του 2026. Η πλήρης λειτουργία, ωστόσο, θα χρειαστεί επιπλέον χρόνο.
Σήμερα, οι αναφορές θέλουν να είναι μόλις δύο τα ραντάρ στα οποία βασίζονται οι ειδικοί, στην Ανδραβίδα και τη Λάρισα, με την ΕΜΥ να στηρίζεται στα δεδομένα γειτονικών χωρών που διαθέτουν μετεωρολογικά ραντάρ και δορυφόρους.
