- Ο ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται σήμερα σε πρωτοφανή διάλυση, με δεκάδες παραιτήσεις και ανεξαρτητοποιήσεις βουλευτών να ακολουθούν την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου από την προεδρία του κόμματος.
- Το φαινόμενο δεν είναι στιγμιαίο· είναι το αποτέλεσμα μιας αλυσίδας αποφάσεων που ξεκίνησε πριν από χρόνια και οδήγησε σταδιακά την πρώην κραταιά παράταξη της Αριστεράς σε πλήρη αποδόμηση.
- Η αφετηρία εντοπίζεται στην ανάληψη της ηγεσίας από τον Αλέξη Τσίπρα, ο οποίος διαδέχθηκε τον Αλέκο Αλαβάνο στο τιμόνι του κόμματος.
Ο ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται σήμερα σε πρωτοφανή διάλυση, με δεκάδες παραιτήσεις και ανεξαρτητοποιήσεις βουλευτών να ακολουθούν την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου από την προεδρία του κόμματος. Το φαινόμενο δεν είναι στιγμιαίο· είναι το αποτέλεσμα μιας αλυσίδας αποφάσεων που ξεκίνησε πριν από χρόνια και οδήγησε σταδιακά την πρώην κραταιά παράταξη της Αριστεράς σε πλήρη αποδόμηση.
Η αφετηρία εντοπίζεται στην ανάληψη της ηγεσίας από τον Αλέξη Τσίπρα, ο οποίος διαδέχθηκε τον Αλέκο Αλαβάνο στο τιμόνι του κόμματος. Στην πορεία της διακυβέρνησης, ο Τσίπρας απομάκρυνε τον Πάνο Λαφαζάνη και άλλα στελέχη της αριστερής πτέρυγας, ενώ προχώρησε σε συνεργασία με τον ακροδεξιό Πάνο Καμμένο και τους Ανεξάρτητους Έλληνες για τον σχηματισμό κυβέρνησης το 2015.
Η «εισαγωγή» Κασσελάκη και η αρχή του τέλους
Μετά την εκλογική ήττα του 2023 και την παραίτηση Τσίπρα από την ηγεσία, ακολούθησε ίσως η πιο αμφιλεγόμενη στιγμή στην ιστορία του κόμματος: η ανάδειξη του Στέφανου Κασσελάκη, ενός στελέχους χωρίς προηγούμενη κομματική πορεία, στην προεδρία του ΣΥΡΙΖΑ — επιλογή που πολλοί αναγνώρισαν ως προϊόν σχεδιασμού κοντά στον πρώην πρωθυπουργό.
Η θητεία Κασσελάκη αποδείχθηκε σύντομη, με εσωκομματικές συγκρούσεις να οδηγούν στην απομάκρυνσή του και την ανάδειξη του Σωκράτη Φάμελλου στη θέση του. Λίγο αργότερα, ο Κασσελάκης ανεξαρτητοποιήθηκε και δημιούργησε δικό του κόμμα, τους «Δημοκράτες».
Τσίπρας: Επιστροφή και «ταβάνι» πάνω από τον ΣΥΡΙΖΑ
Τον Μάιο του 2026 ο Αλέξης Τσίπρας ίδρυσε νέο κόμμα, την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη (ΕΛ.Α.Σ.), επιστρέφοντας ενεργά στο προσκήνιο. Από τη στιγμή εκείνη, όπως δείχνουν τα γεγονότα, η πορεία του ΣΥΡΙΖΑ πρακτικά καθορίζεται από τις κινήσεις και τις επιλογές του πρώην πρωθυπουργού.
Χαρακτηριστικό της κατάστασης είναι πως, όπως αναφέρουν δημοσιεύματα, η δημόσια άρνηση του Αλέξη Τσίπρα να συζητήσει ενδεχόμενη συνεργασία του ΣΥΡΙΖΑ με την ΕΛΑΣ ήταν από τους βασικούς λόγους που οδήγησαν τον Σωκράτη Φάμελλο στην παραίτηση από την ηγεσία. Με άλλα λόγια, το «όχι» Τσίπρα σε κάθε προσέγγιση άφησε τον Φάμελλο χωρίς πολιτική διέξοδο.
Παράλληλα, το ίδιο ο Τσίπρας έθεσε τους όρους εισόδου στο νέο του σχήμα. Η αρχική γραμμή που έθεσε ο Τσίπρας ήταν ξεκάθαρη: όποιος βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ αποφάσιζε να συμπορευτεί με την ΕΛΑΣ, θα έπρεπε πρώτα να παραδώσει την έδρα του, ακολουθώντας το δικό του παράδειγμα. Ωστόσο, στην πράξη η γραμμή αυτή αναθεωρήθηκε, καθώς προκρίθηκε τελικά μια πιο ρεαλιστική προσέγγιση απέναντι στις κοινοβουλευτικές ισορροπίες.
Η ίδια η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ έχει πλέον στραφεί ανοιχτά κατά του πρώην προέδρου της. Πηγές της Πολιτικής Γραμματείας απηύθυναν δημόσιο ερώτημα στον Τσίπρα και στην ΕΛΑΣ, ζητώντας να διευκρινιστεί αν οι σημερινοί ανεξαρτητοποιηθέντες βουλευτές θα είναι υποψήφιοι στα ψηφοδέλτια του νέου κόμματος στις επόμενες εκλογές. Οι ίδιες πηγές τόνισαν ότι οι βουλευτικές έδρες δεν αποτελούν προσωπική ιδιοκτησία και όσοι αποχωρούν οφείλουν να τις επιστρέψουν στο κόμμα που τους τις χάρισε.
Ακόμη πιο ανάγλυφη είναι η εικόνα ταπείνωσης που περιγράφουν σχόλια για τη διαδικασία ένταξης πρώην στελεχών ΣΥΡΙΖΑ στην ΕΛΑΣ: όσοι επιδιώκουν νέα έδρα μέσω των ψηφοδελτίων Τσίπρα πρέπει να περάσουν από διαδικασία «ξεσκαρταρίσματος», για να γίνουν δεκτοί σε ένα κόμμα στη θεμελίωσή του οποίου δεν είχαν καν συμμετάσχει.
Το κύμα αποχωρήσεων και το αδιέξοδο
Στις 13 Ιουλίου 2026 ο Φάμελλος ανακοίνωσε επισήμως την παραίτησή του, ενώ την ίδια μέρα ο βουλευτής Συμεών Κεδίκογλου ανακοίνωσε ότι εντάσσεται στην ΕΛΑΣ. Έκτοτε, περίπου 14-15 βουλευτές βρίσκονται σε διαδικασία αποχώρησης ή ανεξαρτητοποίησης, με την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ να έχει ήδη συρρικνωθεί στους 21 βουλευτές.
Ο ίδιος ο Νίκος Παππάς, μιλώντας εναντίον της διάλυσης, δήλωσε πρόσφατα πως θα «ανατρέψει τα σχέδια διάλυσης του ΣΥΡΙΖΑ» — αφήνοντας να εννοηθεί ότι πίσω από τη φθορά υπάρχει συγκεκριμένο σχέδιο, όχι απλώς τυχαία συγκυρία.
Η εικόνα που παρουσιάζει σήμερα ο ΣΥΡΙΖΑ —ένα κόμμα που άλλαξε τέσσερις ηγεσίες μέσα σε λίγα χρόνια, είδε τον πρώην πρόεδρό του να χτίζει ανταγωνιστικό σχήμα και τώρα αδειάζει καθημερινά προς αυτό— δείχνει ότι η μοίρα του ΣΥΡΙΖΑ παραμένει, ακόμη και σήμερα, δεμένη με τις αποφάσεις ενός ανθρώπου: του Αλέξη Τσίπρα.
